Wąwóz na Pajurę w Bochotnicy

Rozpoczynamy spacer z placyku tuż za jednym z zakrętów w Bochotnicy. Jadąc od strony Kazimierza za przewyższeniem - po lewej stronie mamy odnowiony drewniany domek w starym wiejskim stylu z metalowym krzyżem przydrożnym. Po prawej stronie jest wspomniany ziemny placyk. Stąd droga poprowadzi nas wąwozem - a dokładnie głębocznicą - w górę. Gdy wyjdziemy z wąwozu, polna droga doprowadzi nas do rozstaja dróg z krzyżem na kopczyku. Tu skręcamy w lewo, żeby dojść do ruin zamku Esterki w Bochotnicy. Tak naprawdę to zamek rycerski powstały w latach 40. XIVw. w dobrach należących do braci Ostaszka i Dzierżka z Bejsc herbu Lewart. O majątek ten dbała wnuczka poprzedniego właściciela Piotra Kurowskiego - fundatora miasta Kurowa - Katarzyna Zbąska po mężu Oleśnicka. Rezydowała ona na zamku w Bochotnicy, gdzie trzymała załogę zbrojnych, złożonych głównie ze szlachty gołoty i dawała się we znaki okolicznym miejscowościom. Zachowały się dokumenty z procesu o najechanie przez Katarzynę dóbr Grota z Ostrowa, podkomorzego lubelskiego i starosty kazimierskiego. Legendy mówią, że zgromadzone podczas napadów skarby ukryła Katarzyna gdzieś w zamkowych podziemiach i strzeże ich nadal pod postacią białego kota. Spotkać go także można przy mauzoleum Jana Oleśnickiego - Bochotnickiego, syna Katarzyny. Dziś to ruina podobnie jak zamek - bez szans na renowację.
Zamek, z którego teraz zostały jedynie dwie ściany, był świadkiem wielu wydarzeń. Także tych z czasów drugiej wojny światowej. Niedaleko w siedlisku, do którego dotarlibyśmy także spod wspomnianego krzyża na kopczyku, Niemcy w czasie tzw. Krwawej Środy 24 listopada 1942r. zamordowali 11 osób, w tym dwójkę dzieci. Odchodzą ludzie, którzy to pamiętają. Pamięć o tych wydarzeniach przejmują kamienie. Jeden z obelisków stoi tuż przy wejściu do zamku. I kamienie wołać będą... Zostawiamy za sobą zamek i siedlisko nad zamkiem.
Wracamy w kierunku kopczyka z krzyżem. Nie dochodzimy jednak do niego, bo tuż za ostatnimi zabudowaniami skręcamy w lewo w polną drogę. Trakt wije się polami, aż w końcu wprowadza nas w coraz bardziej zagłębiający się w grunt wąwóz. W końcu idziemy niejako lessowym tunelem o wysokich złotych ścianach i zielonym sklepieniu. Takie sacrum Natury...
Kiedy wąwóz się kończy skręcamy w lewo i polną drogą, która z czasem przechodzi w brukowaną osiedlową ulicę dochodzimy do centrum Bochotnicy. Przy studni, której istnienie osada zawdzięcza Austriakom, skręcamy w lewo i wkrótce dochodzimy do placyku, z którego rozpoczęliśmy naszą wycieczkę.