Pierwsza wizyta w Wielkiej Brytanii – kompletny przewodnik dla Polaków
Planujesz swoją pierwszą podróż do Wielkiej Brytanii? Świetnie trafiłeś! Chociaż UK nie jest już częścią Unii Europejskiej, nadal pozostaje jednym z najpopularniejszych kierunków dla Polaków – zarówno tych, którzy odwiedzają rodzinę, jak i turystów.
W tym przewodniku znajdziesz wszystkie praktyczne informacje, które sprawią, że Twoja wizyta przebiegnie gładko, od formalności wizowych po codzienne wydatki. Nie będę Cię zanudzać teorią – przejdźmy od razu do rzeczy, które naprawdę musisz wiedzieć przed wylotem.
Wymagania wizowe – co musisz załatwić przed podróżą
Od 25 lutego 2026 roku każdy Polak będzie potrzebował elektronicznego zezwolenia na podróż przed wyjazdem do Wielkiej Brytanii. Jeśli planujesz krótką wizytę turystyczną, odwiedziny u rodziny lub wyjazd służbowy trwający do 6 miesięcy, musisz wcześniej uzyskać UK ETA (Electronic Travel Authorisation), które jest cyfrowym pozwoleniem na podróż wprowadzonym przez brytyjski rząd w ramach modernizacji systemu imigracyjnego, umożliwiającym wielokrotne wjazdy na okres do dwóch lat lub do momentu wygaśnięcia Twojego paszportu.
Ważna uwaga: jeśli planujesz pracować w UK, studiować dłużej niż 6 miesięcy lub mieszkać na stałe, ETA nie wystarczy – musisz ubiegać się o odpowiednią wizę. ETA jest tylko dla krótkich pobytów turystycznych i biznesowych.
fot. unsplash.com
Brytyjskie funty i płatności – jak zarządzać pieniędzmi
Wielka Brytania używa funta szterlinga (GBP, £), nie euro. To pierwsza rzecz, którą musisz zapamiętać. Banknoty występują w nominałach £5, £10, £20 i £50. Monety to pensy – od 1 pensa do £2.
Brytyjczycy uwielbiają płatności bezgotówkowe. UK to jeden z krajów, gdzie karty działają dosłownie wszędzie – w sklepach, restauracjach, pubах, autobusach, nawet u ulicznych sprzedawców. Około 70-80% transakcji turystów odbywa się kartą. Większość miejsc akceptuje płatności zbliżeniowe, więc jeśli masz kartę z paypass lub telefon z Apple Pay/Google Pay, będziesz w domu.
Mimo to warto mieć trochę gotówki – szczególnie na napiwki, małe zakupy w lokalnych sklepikach lub na targach. Zalecam mieć przy sobie około £50-100 w gotówce. Najlepiej wymienić pieniądze już w UK, wyciągając je z bankomatu po przylocie. Bankomaty są wszędzie – na lotniskach, dworcach, w centrach miast. Kursy wymiany w bankomatach są zazwyczaj korzystniejsze niż w kantorach na lotniskach, które są notoryczne z wysokich prowizji.
Kilka praktycznych wskazówek dotyczących pieniędzy:
- Poinformuj swój bank o wyjeździe za granicę – unikniesz blokady karty z powodu "podejrzanych transakcji"
- Sprawdź opłaty za płatności i wypłaty za granicą w swoim banku – niektóre karty pobierają spore prowizje
- Rozważ kartę wielowalutową typu Revolut czy Wise, które oferują dobre kursy wymiany bez dodatkowych opłat
Unikaj wymiany pieniędzy na lotniskach i w hotelach – tam kursy są najgorsze. Jeśli musisz wymienić gotówkę, lepiej zrób to w centrum miasta w kantorach typu Post Office czy Marks & Spencer. A najprościej? Po prostu płać kartą, oszczędzisz czas i pieniądze.
Transport i poruszanie się po UK
Wielka Brytania ma świetnie rozwinięty system transportu publicznego, ale jest drogi. Pociągi są wygodne i szybkie, ale ceny potrafią zaskoczyć. Dlatego warto planować z wyprzedzeniem.
Jeśli zwiedzasz tylko Londyn na kilka dni, najlepszym rozwiązaniem jest karta Oyster lub po prostu Twoja zbliżeniowa karta płatnicza. System londyńskiego metra jest prosty – używaj karty do wchodzenia i wychodzenia ze stacji, a opłaty są automatycznie pobierane. Dzienny limit dla strefy 1-2 to około £8.50, więc nigdy nie zapłacisz więcej, niezależnie od liczby przejazdów.
Planujesz podróżować po całym kraju? Sprawdź BritRail Pass – to karta dająca nielimitowane przejazdy pociągami po Anglii, Szkocji i Walii. Możesz wybrać karty na kolejne dni lub elastyczne (np. dowolne 4 dni w ciągu miesiąca). Uwaga – musisz kupić ją przed przyjazdem do UK, nie sprzedają jej już w kraju.
Dla osób podróżujących we dwoje lub w parze świetną opcją jest Two Together Railcard, dająca 33% zniżki na większość przejazdów kolejowych. Są też inne karty rabatowe – dla młodych (16-30 lat), seniorów, rodzin. Jeśli planujesz kilka międzymiastowych przejazdów, taka karta zwróci się po dwóch-trzech jazdach.
Autobusy są tańsze od pociągów, ale wolniejsze. National Express i Megabus obsługują trasy międzymiastowe za przyzwoite ceny. W miastach autobusy działają sprawnie – w Londynie możesz płacić tylko kartą, nie przyjmują gotówki.
Wynajmujesz samochód? Pamiętaj o lewostronnym ruchu! To może być stresujące na początku, ale większość Polaków szybko się przyzwyczaja. Parkingi w centrach miast są drogie, dlatego lepiej zostawić auto na obrzeżach i korzystać z komunikacji.
Praktyczne rzeczy, które warto wiedzieć przed wyjazdem
Zacznijmy od podstaw – gniazdka elektryczne w UK są inne niż w Polsce. To słynne gniazdka typu G z trzema prostokątnymi bolcami. Bez adaptera nie naładujesz telefonu ani laptopa. Kup adapter przed wyjazdem, bo na lotnisku w Londynie będą drogie. Najlepiej taki z portami USB – ułatwi życie.
Pogoda w Wielkiej Brytanii to oddzielny temat. Słynie z deszczu, ale nie daj się zwariować – pada mniej niż myślisz, za to pogoda bywa nieprzewidywalna. Zamiast ulewnych deszczów częściej są mżawki. Złota zasada: zawsze noś lekką kurtkę przeciwdeszczową lub parasol. Nawet w lecie. Brytyjczycy mówią: "nie ma złej pogody, są tylko źle dobrane ubrania".
Napiwki w UK nie są obowiązkowe jak w USA, ale mile widziane. W restauracjach standardem jest 10-15% wartości rachunku, ale sprawdź najpierw, czy "service charge" nie jest już doliczone. W pubach nie daje się napiwków przy barze, ale jeśli obsługa przynosi jedzenie do stolika, kilka funtów się należy. Taksówkarze też cenią napiwki – około 10% lub zaokrąglenie w górę.
Bezpieczeństwo – UK jest generalnie bezpieczne, ale jak wszędzie, uważaj na kieszonkowców w tłumie. Szczególnie w popularnych miejscach turystycznych w Londynie, Edynburgu czy Manchesterze. Trzymaj telefon i portfel w bezpiecznych kieszeniach. W Londynie ostatnio pojawił się problem z złodziejami na skuterach – wydzierają telefony z rąk, więc nie machaj komórką na ulicy.
Jeszcze kilka szybkich porad, które ułatwią Ci życie:
- Woda z kranu jest bezpieczna i dobrej jakości – nie musisz kupować butelkowanej
- W UK nie obowiązuje odpoczynek w ciągu dnia – sklepy są otwarte długo, często do późna
- Brytyjczycy są uprzejmi, ale powściągliwi – doceniają kolejki i "please" oraz "thank you"